FOB en CIF zijn de twee Incoterms-regels die u het vaakst ziet in contracten en facturen voor zeevracht. Ze lijken elkaars tegenpolen, maar ze hebben iets gemeen dat veel kopers missen: bij beide regels gaat het risico op hetzelfde moment over op de koper, zodra de goederen in de haven van verscheping aan boord van het schip zijn geladen. Wat verandert, is wie de zeevracht boekt en betaalt, en wie de goederen verzekert.
FOB en CIF in één oogopslag
FOBFree On Board – vrij aan boord · genoemde haven van verscheping, bijv. FOB Sfax
- De verkoper verpakt de goederen, brengt ze naar de haven, verzorgt de uitvoerdouane en laadt ze aan boord van het schip dat de koper kiest.
- De koper boekt en betaalt de zeevracht, verzekert de goederen als hij dat wil en betaalt het lossen, de invoerdouane en de rechten.
- Het risico gaat over zodra de goederen in de haven van verscheping aan boord zijn.
CIFCost, Insurance and Freight – kosten, verzekering en vracht · genoemde haven van bestemming, bijv. CIF Marseille
- De verkoper doet alles wat bij FOB hoort en boekt en betaalt daarnaast de zeevracht en verzekert de goederen tot de haven van bestemming.
- De koper betaalt de kosten op de bestemming die niet in de vracht zitten, de invoerdouane, de rechten en het vervoer naar zijn bedrijf.
- Het risico gaat over op hetzelfde moment als bij FOB: zodra de goederen in de haven van verscheping aan boord zijn.
Wie betaalt en wie draagt het risico, stap voor stap
De grafiek volgt een zending van het magazijn van de verkoper tot de haven van bestemming. De blauwe balken tonen de stappen van de verkoper, de donkere die van de koper.
- Magazijn verkoper
- Uitvoerdouane
- Laden aan boord
- Zeetransport
- Haven van bestemming
FOB · wie betaalt
FOB · wie draagt het risico
CIF · wie betaalt
CIF · wie draagt het risico
De stippellijn is het moment van laden aan boord. Vanaf daar draagt de koper bij beide regels het risico.
De twee risicobalken zijn gelijk. Bij CIF betaalt de verkoper een zeereis waarin de goederen al voor risico van de koper reizen. Raakt de lading op zee beschadigd, dan claimt de koper bij de verzekeraar, onder de polis die de verkoper afsloot, en niet bij de verkoper.
De CIF-verzekering is maar een minimum
De Incoterms 2020 verplichten de verkoper alleen tot de minimale dekking, de Institute Cargo Clauses (C), voor minstens 110% van de contractprijs. Dekking (C) beschermt tegen grote gebeurtenissen zoals brand, het zinken of stranden van het schip en averij-grosse, maar niet tegen diefstal, ruwe behandeling of waterschade. Zijn uw goederen breekbaar of waardevol, spreek dan in het contract af dat de verkoper dekking (A) afsluit, of verzeker zelf bij. Bij FOB kiest u de dekking vanaf het begin zelf.
Een rekenvoorbeeld
Een exporteur in Sfax verkoopt een 20-voetscontainer olijfolie aan een koper in Marseille. Zo wordt een FOB-prijs een CIF-prijs.
| Goederen, verpakt voor export | € 39.400 |
| Vervoer naar de haven, uitvoerdouane, laden | € 600 |
| Prijs FOB Sfax | € 40.000 |
| Zeevracht Sfax – Marseille | € 1.150 |
| Verzekering, dekking (C), 110% van de prijs | € 70 |
| Prijs CIF Marseille | € 41.220 |
Voorbeeldbedragen. Vracht en verzekering wisselen met het seizoen, de route en de goederen.
Een CIF-prijs is niet duurder dan een FOB-prijs: hij bevat dezelfde kosten, alleen betaald door de andere partij. Vergelijk eerlijk: vraag een expediteur naar de vracht en verzekering bij het FOB-aanbod en tel die erbij op voordat u het met een CIF-aanbod vergelijkt.
Wanneer FOB, wanneer CIF?
- Kopers kiezen FOB als ze een eigen expediteur of eigen vrachttarieven hebben en zelf de rederij, de transittijd en de verzekering willen kiezen.
- Kopers kiezen CIF voor kleine of incidentele zendingen, als de verkoper betere vrachttarieven krijgt dan zijzelf.
- Verkopers kiezen CIF om een complete prijs tot de haven van de koper te bieden, de boeking in eigen hand te houden en volgens eigen planning te verschepen.
- Verkopers kiezen FOB als ze na het laden niets meer willen regelen voor vracht, verzekering of schadeclaims.
Drie fouten om te vermijden
- FOB of CIF gebruiken voor containers. Beide regels zijn bedoeld voor zeevervoer waarbij de goederen direct aan boord worden geladen, zoals bulklading. Een container wordt dagen vóór het laden op de terminal afgeleverd, en in de tussentijd draagt de verkoper het risico zonder de goederen in handen te hebben. Voor containers raadt de ICC FCA (Free Carrier – vrachtvrij tot vervoerder) aan in plaats van FOB en CIP (Carriage and Insurance Paid To – vracht en verzekering betaald tot) in plaats van CIF; CIP vraagt ook een ruimere verzekering, dekking (A).
- Plaats en versie weglaten. Schrijf de regel altijd met een precieze haven en de editie, bijvoorbeeld ‘FOB Sfax Incoterms® 2020’ of ‘CIF Marseille Incoterms® 2020’.
- De kosten op de bestemming vergeten. Bij CIF zitten terminalbehandeling en lossen in de haven van bestemming vaak niet in de vracht die de verkoper betaalde. De koper krijgt ze bij aankomst samen met de invoerkosten, dus vraag vóór het tekenen wat inbegrepen is.
Hoe Kyranis Logistics helpt
Vanuit Tunesië werken we elke dag aan beide kanten van FOB- en CIF-contracten: we boeken vracht en verzekering voor exporteurs die CIF verkopen, en we regelen het ophalen in de haven van verscheping voor importeurs die FOB kopen. Lees onze gids over alle 11 Incoterms-regels, of vraag ons vóór het tekenen welke regel bij uw volgende contract past.
Een zending gepland? Vraag een offerte aan met alle kosten vooraf inbegrepen, of spreek met ons team in Tunesië: +216 70 295 255, info@kyranislogistics.com.




